က်ေနာ္႔ရင္ေတြပူေနပါတယ္။ က်ေနာ္အခု ထုိင္ေနေသာေနရာတြင္ ေအးစက္ေနေသာ မုိးေရမ်ား က်ဆင္းေနပါသည္။ သို႔ေသာ္ မုိင္ေပါင္းေထာင္ႏွင့္ခ်ီ၍ ေဝးေသာ အမိျမန္မာႏုိင္ငံမွ ရခုိင္ေဒသအတြက္ အမ်ားႀကီးစိတ္ပူေနပါသည္။
ဘဂၤလားမ်ားဘာေၾကာင့္ ဒီလို ထႂကြေသာင္းက်န္းရသနည္း။ အသတ္ခံရေသာ မြတ္စလင္ဆယ္ဦးကိုယ္စား မေက်နပ္၍ လား။ က်ေနာ္ကေတာ့ ဤမွ် ႐ိုးစင္းမည္မထင္ပါ။
က်ေနာ္တုိ႔ တတ္ႏိုင္လွ်င္ ၁၉၄၈ ခုႏွစ္မွစ၍ ရခုိင္ျပည္နယ္အတြင္း ရခုိင္လူမ်ဳိးမ်ား ပ်ံ႕ႏွံတည္ရွိပံုႏွင့္ ယေန႔ ၂ဝ၁၂ ခုႏွစ္ တြင္ ရခိုင္လူမ်ဳိးမ်ား၊ ေက်းရြာမ်ား ပ်ံ႕ႏွံ႔တည္ရွိပံုမ်ားကို နႈိင္းယွဥ္ေဖာ္ျပေစခ်င္သည္။ မိမိသိသေလာက္က ရခုိင္မ်ားသည္ တစ္ေျဖးေျဖး ဆုတ္ခြာလာခဲ့ရေလၿပီ။
တုိးပြားလာေသာ လူဦးေရ၊ တရားမဝင္ခုိးဝင္မႈႏွင့္တကြ အကာအကြယ္မဲ႔ ရခုိင္မ်ားသည္အစိုးရ၏ ေဖးမျခင္းကို မရသည့္ အျပင္ တဖက္မွ ခုိးဝင္သူ ဘဂၤလားႏြယ္မ်ား၏ က်ဴးလြန္ျခင္းကို ခံေနခဲ့ရသည္မွာ ဆယ္စုႏွစ္မ်ားစြာ ၾကာခဲ့ေလၿပီ။
ပါကစၥတန္၊ ဘဂၤလား စစ္ေရးဖိုရမ္မ်ားတြင္ သူရို႔ေဆြးေႏြးၾကေလ၏။ ျမန္မာျပည္လူဦးေရက ဘဂၤလားထက္သံုးဆနည္း၍ အက်ယ္အဝန္းက သံုးဆပိုႀကီးသည္။ ထုိအေနအထားက မက္ေလာက္စရာ ျဖစ္သည္။ တကယ့္တကယ္ တုိင္းျပည္တခု သည္ စိုက္ပ်ဳိးစရာေျမမရွိလွ်င္ မလြယ္လွ။ ေငြမည္မွ်ပင္ရွိေစကာမူ ေရရွည္တြင္ အျခားႏိုင္ငံမ်ားမွ အစားအေသာက္ဝယ္ ယူေနရပါက ကီးမကိုက္လွေခ်။ ထုိ႔ေၾကာင့္ စိုက္ပ်ဳိးေျမမ်ားျပားႂကြယ္ဝေသာ ျမန္မာျပည္၊ ႏုိင္ငံတကာႏွင့္ ဆက္ဆံရာတြင္ အစိုးရေၾကာင့္ ပစ္ပယ္ျခင္းခံထားရေသာ ျမန္မာျပည္၊ ျပည္တြင္းစစ္မီးလွ်ံမ်ား၊ ဆႏၵျပပြဲမ်ားျဖင့္ အခ်ိန္ျပည့္ ဗဟုိအုပ္ခ်ဳပ္ ေရးကို စိန္ေခၚျခင္းခံေနရေသာ ျမန္မာျပည္အတြက္ ရခုိင္နယ္ကို က်ဴးေက်ာ္ေရးသည္ ထုိသူတို႔အတြက္ စိတ္ေအးလက္ ေအး အကြက္ခ်ခဲ့ဖုိ႔ အခ်ိန္ရေပမည္။ ထုိသုိ႔အကြက္အကြင္းမ်ားထဲမွ ယေန႔ မီဒီယာမ်ားကို ႀကိဳးကိုင္ေနျခင္း ေနာက္ကြယ္ အေၾကာင္းမ်ားကို ဉာဏ္မီသေလာက္ ေတြးေတာၾကည့္မိေလသည္။
ျမန္မာျပည္ကို ကၽြန္ျပဳခဲ့ေသာ အဂၤလိပ္ႏွင့္ ယေန႔စူပါ ပါဝါ အေမရိကန္တုိ႔သည္ ရိုဟင္ဂ်ာအေရးကို အေရးဆုိရာတြင္ ထိပ္ တန္း ျဖစ္ေနၾကသည္။ အေမရိကန္ စီအုိင္ေအႏွင့္ အဂၤလိပ္ MI5 တို႔သည္ကား လက္ေစာင္းထက္ ထိ္ပ္တန္းေထာက္ လွမ္းေရးမ်ား ျဖစ္ၾကသည္။ ထုိသူတုိ႔သည္ ရိုဟင္ဂ်ာႏွင့္ အယ္လ္ေခးဒါး အဆက္အစပ္ကို ဘာတီးလင္တ္နာလုိ သတင္း ေထာက္တစဦးထက္ေတာ့ ေလ်ာ့၍ သိဖြယ္မရွိေခ်။ ပို၍သာသိေနမည္။ ထို႔ျပင္ ျမန္မာျပည္ သန္းေခါင္စာရင္းကိုေကာက္ ယူခဲ့ေသာ၊ လူမ်ဳိးစာရင္းကို ျပဳစုခဲ့ေသာ အဂၤလိပ္မ်ားက ပို၍ သိေပမည္။ ထုိသုိ႔သိလ်က္ႏွင့္ၤ အဘယ္ေၾကာင့္ ျမန္မာႏုိင္ငံ ရခုိင္ေဒသရွိ ႐ိုဟင္ဂ်ာအေရးကို အေရးဆုိေနရပါသနည္း။ ရိုဟင္ဂ်ာမ်ားသည္ ျမန္မာတုိင္းရင္းသားမ်ား မဟုတ္မွန္း သိ လ်က္ႏွင့္ အဘယ္ေၾကာင့္ အေရးဆုိေနၾကပါသနည္း။
ထုိအခါ ပထမဆံုး မိမိအေတြးထဲ ဝင္လာသည္မွာ ျမန္မာႏုိင္ငံ၏ ပထဝီဝင္ပင္ျဖစ္သည္။ ျမန္မာႏုိင္ငံသည္ ယေန႔ ႀကီး ထြားဆဲပါဝါမ်ားဟု တင္စားၾကေသာ တ႐ုတ္ႏွင့္ အိႏၵိယတုိ႔အၾကားတြင္ တည္ရွိေနၿပီး အေရွ႕ေတာင္အာရွႏွင့္ တုိက္ရိုက္ ဆက္စပ္ေပးထားသည့္ လမ္းဆံုလမ္းခြသဖြယ္ ျဖစ္သည္။ အဂၤလိပ္သည္ ႀကီးမားက်ယ္ေျပာလွေသာ တ႐ုတ္ေစ်းကြက္ ႀကီးကို လက္ဦးမႈရယူရန္ ျမန္မာသို႔ အရင္ဝင္လာခဲ့သည္ဟု သမုိင္းပညာရွင္ ေဒါက္တာသန္႔ျမင့္ဦးက ဆုိ၏။ ထုိသို႔ပထဝီဝင္အရ အေရးပါလွေသာ ျမန္မာႏိုင္ငံသည္ ယေန႔ ပါဝါအေျပာင္းအေရႊ႔ေခတ္ႀကီး (ဝါ) အေမရိကားလြန္ေခတ္ (Post American World)တြင္ အာရွပစိဖိတ္ေဒသ၏ ထိပ္တန္း ေဒသတခု ျဖစ္လာေနေပသည္။ ထုိေဒသအား ႏိုင္ငံေရး၊ စစ္ေရးအရ လႊမ္းမုိးမႈ၊ လက္ဦးမႈ ရယူထားႏုိင္ျခင္းသည္ ယခုရာစုႏွစ္၏ အနာဂါတ္မဟာဗ်ဴဟာ မျဖစ္ႏုိင္သေလာဟု ေမး လွ်င္ မည္သူမွ် ယတိျပတ္ၿငင္းႏုိင္မည္မထင္ေပ။
အဓိက က်ေသာ အခ်က္တစ္ခ်က္မွာကား တ႐ုတ္၏ လက္ကုန္မဟုတ္ေသးေသာ ဖြံ႔ၿဖိဳးမႈပင္တည္း။ တ႐ုတ္၏ အတုိင္း အဆမဲ့ ႀကီးထြားလာေနေသာ စီးပြားေရးအင္အားႏွင့္ တုိးခ်ဲ႕လာေနေသာ စစ္ေရးအင္အားတုိ႔က အေမရိကန္ ေပၚလစီ မဂၢဇင္းမ်ားတြင္ ေန႔စဥ္အခ်က္ေပးေခါင္းေလာင္းသံမ်ားကို ျမည္ေနေစသည္။ Mixed Economy ဟုဆုိေသာ္လည္း အ ေနာက္ကမာၻမ်ားႏွင့္ ကမာၻ႔ရန္ ဆုိဗီယက္ႀကီးႏွင့္ အလြမ္းသင့္ေနဆဲ တ႐ုတ္သည္ အေနာက္၏ ယေန႔နံပတ္တစ္ ရန္သူ ျဖစ္ေၾကာင္းကိုေတာ့ ယေန႔အခင္းအက်င္းမ်ားကို တီးေခါက္သူအမ်ားစု သတိမူမိၾကေပမည္။
ထုိအခါ ထုိတ႐ုတ္ႀကီး၏ အေရးအခင္းမွန္သမွ်အား အနီးကပ္ မ်က္စိေဒါက္ေထာက္ ၾကည့္ေနရသည့္အျပင္ ပါဝါစင္တာ မ်ားကို တ႐ုတ္ပတ္ခ်ာလည္ တည္ေဆာက္ျခင္းအားျဖင့္ တ႐ုတ္၏ စစ္ေရးအရ အာရွအတြင္းလႊမ္းမုိးလာႏုိင္မႈကို အေမရိ ကန္ ဦးေဆာင္ေသာ အေနာက္ကမာၻက ျပဳလုပ္ခဲ့ၾကပါသည္။ ကံအားေလ်ာ္စြာ တ႐ုတ္၏ မေပ်ာ့ေျပာင္းေသာ ႏိုင္ငံျခား ေရးမူဝါဒႏွင့္ အႏုိင္က်င့္လိုမႈတုိ႔ေၾကာင့္ အေရွ႕အာရွႏွင္္႔ အေရွ႕ေတာင္အာရွ ႏိုင္ငံမ်ားသည္ အေမရိကန္ကို လိုလိုလား လားပင္ ဖိတ္ေခၚခဲ့ၾကေပသည္။ ထုိ႔ျပင္ တ႐ုတ္အား ႏုိင္ငံေရးအရ ဖိအားေပးရန္ တ႐ုတ္မွ လူ႔အခြင္ၤ႔အေရး လႈပ္ရွားသူ မ်ားအား ခ်ီးေျမႇာက္ျခင္း၊ တိဗက္မွ ဒလိုင္လားမားအား အေရးတယူ ဆက္ဆံျခင္းတုိ႔ျဖင့္ Diplomatic Pressure ေပးခဲ့ေပ သည္။ အိႏၵိယႏွင့္ အေပးအယူတည့္ျခင္းအားျဖင့္ တ႐ုတ္အေပၚ ဖိအား သိသိသာသာ က်ေရာက္ေစခဲ့ေလသည္။
ႏုိင္ငံတခုတြင္၊ အထူးသျဖင့္ စက္မႈႏုိင္ငံမ်ားတြင္ စြမ္းအင္သည္ အသက္ေသြးေၾကာျဖစ္၏။ စြမ္းအင္ဖူလံုေရးအတြက္ စစ္ ပြဲမ်ားပင္ ျဖစ္ၾကရသည္။ ထုိ႔ထက္ဆုိရလွ်င္ယေန႔ကမာၻအခင္းအက်င္းမ်ားသည္ စြမ္းအင္ဖူလံုေရးႏွင့္ ဆက္စပ္ေသာ အ ခင္းအက်င္းမ်ား ျဖစ္ေနၾကေၾကာင္းမွာ အထူးၿငင္းစရာလိုမည္မထင္ပါ။ ထုိအခါ တ႐ုတ္အား ထိန္းခ်ဳပ္ရန္ သူ၏ စြမ္းအင္ စီးဆင္းရာလမ္းေၾကာင္းကို ေျခရာခံၾကည့္ဖုိ႔လိုလာေလသည္။ ယေန႔တ႐ုတ္ျပည္ႀကီးသည္ ကမာၻတြင္ေလာင္စာဆီ ထုတ္ လုပ္သူမ်ားအနက္ ႀကီးႀကီးမားမား ထုတ္ႏုိင္သူျဖစ္ေသာ္လည္း ၁၉၉ဝ ခုႏွစ္မွစ၍ သူ၏ ေလာင္စာဆီ ျပည္တြင္းသို႔တင္ပို႔ နႈန္း ျမင့္မားလာခဲ့သည္။ ဤတြင္ တ႐ုတ္ျပည္၏ စြမ္းအင္ဖူလံုေရးအတြက္ ပစိဖိတ္သမုဒၵရာေရျပင္တြင္ သူ၏ ေလာင္စာ ဆီတင္ သေဘၤာမ်ားလြတ္လပ္စြာ သြားလာခြင့္ရရွိေရးအတြက္ ေရတပ္အင္အားတုိးခ်ဲ႕လာခဲ့သည္ကို သိသိသာသာေတြ႔ ရေပမည္။ ထုိသို႔ေရတပ္မ်ား တုိးခ်ဲ႕ရလာျခင္းသည္ အေမရိကန္၏ ၾသစေတးလ်ႏွင့္ ပူးေပါင္းစစ္ေရးေလ႔က်င့္ျခင္းတုိ္႔ကို သိသာစြာ ျဖစ္လာေစခဲ့ပါသည္။
တ႐ုတ္၏ ေရနံတင္သေဘၤာမ်ားကို စစ္ေ၇းအရ ျခိမ္းေျခာက္ျခင္းခံရႏုိင္ေသာ ပြိင့္မွာ မလကၠာေရလက္ၾကားျဖစ္သည္။ ထုိအႏၱရာယ္ကို ေရွာင္ကြင္းရန္ တ႐ုတ္သည္ ပိုက္လုိင္းစီမံကိန္းေလးခုကို စဥ္းစားရပါေတာ့သည္။ ထုိအထဲတြင္ ျမန္မာ ႏုိင္ငံကို ခါးလည္မွ ျဖတ္သန္းသြားေသာ ကူမင္း-ေက်ာက္ျဖဴ ေရနံပုိက္လုိင္း သည္လည္း အပါအဝင္ျဖစ္သည္။ ထုိစီမံ ကိန္းေလးခုအတြင္းတြင္ ျမန္္မာသည္ကား တ႐ုတ္ႏွင့္ ႏုိင္ငံေရးတင္းမာမႈ အနည္းဆံုးဟုပင္ဆုိ၍ ရႏိုင္သည္။ထုိပိုက္လုိင္း သည္ ရခုိင္ကမ္းလြန္ပင္လယ္ျပင္မွ သဘာဝဓါတ္ေငြ႔ကုဗမီတာ ၁၂ သန္းကို တင္ပို႔သြားမည္ျဖစ္သည္။ထုိပိုက္လိုင္းသည္ ယေန႔ အေရးအခင္းျဖစ္ေသာ ေက်ာက္ျဖဴၿမိဳ႕အနီးတြင္ ရွိေလသည္။
မိမိ အလြန္ စိတ္ကူးယဥ္ေနျခင္းေလာ။ ဆက္စပ္ရလွ်င္ ျမန္မာႏုိင္ငံသည္ တုိင္းရင္းသားအမ်ဳိးစံု ေနထုိင္ေသာ ထူးျခား သည့္ ေဒသျဖစ္သည္။ ထုိ႔ျပင္ အဂၤလိပ္တုိ႔၏ နာမည္ေက်ာ္ Divide and Rule ေပၚလစီအရ ဗုဒၶဘာသာ တုိင္းရင္းသား မ်ားမွာ အႏွိမ္ခံခဲ့ရၿပီး ခရစ္ယာန္တုိင္းရင္းသားမ်ားမွာ အဂၤလိပ္တပ္ရင္းမ်ားထဲတြင္ ေနရာရခဲ့ၾကသည္။ လြတ္လပ္ေရးရၿပီး ေသာအခါ ထိုေပၚလစီအရိပ္မည္းႏွင့္ ထိုေခတ္ႏုိင္ငံေရးေခါင္းေဆာင္မ်ား၏ မပါးနပ္မႈေၾကာင့္ တုိင္းရင္းသားအေရးသည္ ျမန္မာျပည္အေပၚထားေသာ ႏုိင္ငံႀကီးမ်ား၏ ႏုိင္ငံျခားေရးေပၚလစီတြင္ အေရးပါသည့္ ဖဲခ်ပ္တခ်ပ္ ျဖစ္လာခဲ့ပါသည္။
ယေန႔ ႐ိုဟင္ဂ်ာဘဂၤါလီဟု ေခၚေသာသူမ်ားသည္ သိသိသာသာ အင္အားေကာင္းေနသည္။ ေက်ာက္ျဖဴၿမိဳ႕ အနီးသို႔ လည္း အလြယ္တကူ ၿခိမ္းေျခာက္ႏိုင္စြမ္း ရွိေနပါသည္။ ထုိအစုအဖြဲ႔ကလည္း တုိင္းရင္းသားျဖစ္သည္ဟု ေတာင္းေန သည္။ တုိင္းရင္းသားအခြင့္အေရးတည္းဟူေသာ ဖဲခ်ပ္သည္ ျမန္မာ့ႏုိင္ငံေရးတြင္ အေတာ္ပင္ အေရးပါေနသည္။ ထုိသို႔ ေသာအခ်က္အလက္မ်ားကို တ႐ုတ္ႀကီး၏ စြမ္းအင္မြတ္သိပ္ဆာေလာင္မႈကို ေသြးေၾကာျဖတ္ေတာက္ ထိန္းေၾကာင္းေန လုိေသာ အေမရိကန္ႏွင့္ အေနာက္ကမာၻအတြက္ ေက်ာက္ျဖဴပိုက္လုိင္းကို အေႏွာက္အယွက္ေပးရန္အလို႔ငွာ ဆက္စပ္ ၾကည့္သင့္ေပသည္။ ဖဲခ်ပ္တြင္ ေသေရးရွင္ေရး အေရးပါေသာ ဖဲခ်ပ္တခ်ပ္အျဖစ္ကား ရိုဟင္ဂ်ာကို မျမင္မိေခ်။ ေခၚဖဲ တခ်ပ္ဟုသာ ျမင္သည္။
ထိုအေရးအခင္းသည္ အေမရိကန္ႏွင့္ ျမန္မာတုိ႔ ဆက္ဆံေရးေျပလည္သြားလွ်င္ ပိုမုိ ေမွးမွိလွ်က္ ေျပလည္သြားႏိုင္ဖြယ္ ရွိသည္။ သို႔ေသာ္ အေမရိကန္သည္ သူေမြးေသာေမ်ာက္ကို သူမႏိုင္သည့္အခါမ်ား ရွိခဲ့ဖူးသည္။ ပင္လယ္ေကြ႔စစ္ပြဲႏွင့္ သူမႏိုင္ေသာ ဘင္လာဒင္သည္ သူေမြးသည့္ေမ်ာက္ ျပန္ေျခာက္ျခင္းပင္ မဟုတ္ပါေလာ။ ယေန႔ အယ္လ္ေခးဒါးႏွင့္ ႐ို ဟင္ဂ်ာတုိ႔ ဆက္စပ္ေၾကာင္း အေမရိကန္သံ႐ုံုး ေကဘယ္လ္မ်ားတြင္ အခုိင္အမာဆုိထားသည့္ျပင္ ဆက္စပ္သတင္း သက္ေသခံမ်ားကိုလည္း ဖမ္းဆီးသိမ္းမိေၾကာင္း ဆက္တုိက္ထြက္လာသည္။
ခ်ဳပ္ရလွ်င္ ေက်ာက္ျဖဴ-ကူမင္း ပိုက္လိုင္းကို မလုပ္ျဖစ္ရန္ သို႔မဟုတ္ ျမန္မာအစုိးရအေပၚ Bilateral Policy ျဖင့္ အေမရိ ကန္ သြားေနစဥ္ အေမရိကန္က ျမန္မာ့တုိင္းရင္းသား အခြင့္အေရး၏ Vitality (ေသေရး႐ွင္ေရး အေရးပါမႈ) အေပၚ အ ျမတ္ထုတ္ကာ တ႐ုတ္ကို နားရင္းအုပ္ရန္ ရိုဟင္ဂ်ာကို ပစ္ဖဲေခၚလိုက္ျခင္း ျဖစ္ႏုိင္သည္။ သူတုိ႔အတြက္ အစားခံရေသာ္ လည္း အေရးမႀကီးသည့္ နယ္႐ုပ္မွာ ရိုဟင္ဂ်ာ ျဖစ္ေသာ္လည္း ကၽြႏ္ုပ္တုိ႔ ျမန္မာႏုိင္ငံ၏ အေနာက္ဘက္ လံုျခံဳေရးတံ တုိင္းမွာ ဘူးသီးေတာင္၊ ေမာင္ေတာေဒသ ျဖစ္ေနသည္။ ထုိ႔ေၾကာင့္ ျမန္မာအေနျဖင့္ ထုိကိစၥကို ေဒသတြင္းျဖစ္စဥ္ သက္ သက္သာမက၊ ေနာက္ပိုင္း ႏုိင္ငံေရးလုပ္ၾကံမႈ ျဖစ္စဥ္မ်ားအထိပါ ထည့္သြင္းတြက္ခ်က္ေစလိုသည္။ ႐ိုဟင္ဂ်ာသည္ အ ေမရိကန္ႏွင့္ အဂၤလန္ေမြးေသာ ေမ်ာက္ျဖစ္လာပါေစဦး.. သူတုိ႔အတြက္ အေနသာႀကီးပင္ ျဖစ္သည္။ ထုိအခ်က္ကို ေလး ေလးနက္နက္ ဆင္ျခင္ေစလိုသည္။
သူတုိ႔အတြက္ ဘာမွ်မဟုတ္သည္ထားဦး၊ ေဒသတြင္းရခုိင္မ်ားအတြက္ ေသေရးရွင္ေရးပင္ ျဖစ္ေလသည္။ ဤအခ်က္ မ်ားကို ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ လည္း ေတြးမိေကာင္းေတြးမိေပမည္။ မိမိႏုိင္ငံသားမ်ား၏ အက်ဳိးစီးပြားသည္သာ ပဓာန ဟု ေတြးလွ်င္ ဤ႐ိုဟင္ဂ်ာကိစၥသည္ အစိုးရႏွင့္ အဓိကအတုိက္အခံ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္တုိ႔ လုပ္ရန္မ်ားမ်ားစားစား မရွိလွပါ။ ခပ္ရွင္းရွင္း ကိုင္တြယ္ေျဖရွင္းေပးလိုက္ရံုသာ ရွိပါသည္။
ကိုးကား
http://www.chinapost.com.tw/china/national-news/2011/09/07/315879/Chinese-pipeline.htm
http://pennyforyourthoughts2.blogspot.co.uk/2010/05/china-expands-navy-to-protect-oil.html
http://www.bakerinstitute.org/publications/chinas-growing-energy-dependence-the-costs-and-policy-implications-of-supply-alternatives
http://www.ucm.es/info/eid/pb/BusteloWPoil05eng.pdf
By Myo Set
ကိုဆိုဗိုရဲတပ္ဖြဲ႔က အစၥလာမၼစ္ တိုက္ခုိက္ေရးသမားေတြလို႔ သံသယရွိသူ ၄၀ ကို ၾသဂုတ္ ၁၁ ရက္ေန႔က ဖမ္းဆီးလုိက္ပါတယ္။
အေမရိကန္ သမၼတ အုိဘားမား၏ ေပၚလစီအသစ္သည္ အာရွပစိဖိတ္ စိုးမုိးေရးၿဖစ္သည္။ အာရွပစီဖိတ္စုိးမိုးေရးအတြက္ အေမရိကန္အေနၿဖင္႔ ႏုိင္ငံေရး၊ စစ္ေရးအရ လႊမ္းမိုးခ်ဳပ္ကိုင္နိုင္ရန္လိုလာသည္။ သို႔အတြက္ မဟာမိတ္ႏုိင္စာခ်ဳပ္ႏုိင္ငံမ်ား ကုိ ၿပဳလုပ္ခဲ႔သည္။ သို႔ေသာ္ၿငားလည္း စစ္ေအးေခတ္ကာလအတြင္းနွင္႔ စစ္ေအးေခတ္လြန္ဆယ္စုနွစ္အတြင္းတြင္ အေမရိကန္သည္ အာရွ-ပစိဖိတ္ဆိုင္ရာမဟာဗ်ဴဟာကို အေကာင္အထည္မေဖာ္ႏုိင္ခဲ႔။ သူ႔အတြက္ မေမွ်ာ္လင္႔ဘဲ လက္သီးခ်က္ၿပင္းၿပင္းမိသြားခဲ႔သည္။ ထုိလက္သီးခ်က္မွာ 9/11 အေရးအခင္းၿဖစ္ေလသည္။ ထုိ႔ေၾကာင္႔ War on Terror ဟုေၾကၿငာကာ အေရွ႔အလယ္ပိုင္းနွင္႔အာဖဂန္သို႔ အာရံုလွည္႔သြားခဲ႔သည္။ ထုိဆယ္စုနွစ္နွစ္စုနီးပါးအတြင္းတြင္ တိန္႔ေရွာင္ပင္၏ ေပၚလစီနွင္႔အတူ နုိးထလာခဲ႔ေသာတရုတ္နဂါးၾကီးက တၿဖည္းၿဖည္း ၾကီးထြားလာခဲ႔ေပသည္။
